Қазақстандық отбасылар өмір сүруге миллионнан астам теңге жұмсайды

Қазақстандық отбасының орташа шығыны тоқсанына 1 036 603 теңгеге, яғни айына шамамен 345 534 теңгеге жетті. Адамдар қаржысын азық-түлікке, қажетті тауарларға, қызметтерге және несиелерге жұмсайды, деп хабарлайды QZ NEWS NUR.KZ-ке сілтеме жасап.
Екінші тоқсанда қазақстандықтардың жан басына шаққандағы орташа табысы 359 638 теңгені құрады, бұл айына шамамен 119 879 теңге бір адамға. Ал шығындар аздап төмен – тоқсанына 311 192 теңге, немесе айына 103 731 теңге.
Ұлттық статистика бюросы халық табысы мен шығыстары туралы деректерді жариялады. Екінші тоқсанда орташа қазақстандық отбасының табысы 1 182 552 теңгеге жетіп, айына 394 184 теңгені құрады.
Ал тұтынуға жұмсалған қаражат, яғни отбасының шығындары да миллионнан асып, тоқсанына 1 036 603 теңгені, немесе айына 345 534 теңгені құрады. Басқаша айтқанда, қазақстандықтар тапқан табысының басым бөлігін жұмсайды.
Дәстүрлі түрде шығындардың ең үлкен бөлігі азық-түлікке кетеді – тоқсанына 536 210 теңге, немесе орташа отбасы үшін айына 178 737 теңге. Бұл үй шаруашылығы шығыстарының шамамен 52%-ын құрайды. Мұндай көрсеткіш Азия мен Африканың кедей елдеріне тән, ал дамыған мемлекеттерде азық-түлікке жұмсалатын шығын әдетте 15%-дан аспайды.
Қазақстандық үй шаруашылықтарының азық-түлікке жұмсайтын ай сайынғы орташа шығындары:
- тамақ өнімдері мен алкогольсіз сусындар – 164 437 теңге;
- үйден тыс тамақтану – 7 168 теңге;
- алкоголь – 1 705 теңге;
- темекі өнімдері – 5 010 теңге.
Әр айда ең көп қаражат жұмсалатын азық-түлік түрлері:
- нан-тоқаш өнімдері мен жарма – 24 260 теңге;
- сүт өнімдері – 17 479 теңге;
- жұмыртқа – 3 309 теңге;
- ет пен ет өнімдері – 54 764 теңге;
- балық және теңіз өнімдері – 6 762 теңге;
- майлар мен тоң май – 8 422 теңге;
- жемістер – 14 868 теңге;
- көкөністер – 14 651 теңге;
- қант, кондитерлік өнімдер мен тәттілер – 10 724 теңге;
- алкогольсіз сусындар – 7 044 теңге;
- өзге азық-түліктер – 2 155 теңге.
Басқа шығындар:
- азық-түліктен бөлек тауарларға – тоқсанына 207 987 теңге (айына 69 329 теңге);
- ақылы қызметтерге – 189 671 теңге (айына 63 224 теңге).
Сонымен қатар, шығындардың бір бөлігі несие мен басқа қарыздарға кетеді – орташа есеппен тоқсанына 66 451 теңге (айына 22 150 теңге). Алимент пен туыстарға көмекке – 21 359 теңге (айына 7 120 теңге), салықтар мен өзге төлемдерге – 1 576 теңге (айына 525 теңге).
Айта кетейік, кейбір жағдайларда бұл сандар шынайы емес болып көрінуі мүмкін. Бұған есептеу әдісі әсер етеді: сарапшылар отбасылар сауалнамада көрсеткен барлық табыс пен шығынды ескереді. Сонымен бірге есептеуге тек еңбекке қабілетті халық қана емес, барлық санаттағы адамдар қосылады, тіпті шығын түрлері оларға қатысы болмаса да.
