Жыл басынан бері СҚО тұрғындары интернет-алаяқтарға 600 миллион теңгеден астам қаржы аударған
Солтүстік Қазақстан облысында 2026 жылдың алғашқы бес айының қорытындысы бойынша интернет-алаяқтықтың 247 фактісі тіркелді. Өткен жылдың осы кезеңімен салыстырғанда (268 факт) қылмыс деңгейі 7,8 пайызға төмендегенімен, азаматтарға келтірілген жалпы материалдық шығын көлемі әлі де жоғары болып отыр — 618 миллион теңге. Бұл туралы СҚО Өңірлік коммуникациялар қызметінде өткен брифингте облыстық Полиция департаментінің киберқылмысқа қарсы іс-қимыл басқармасының бастығы, полиция подполковнигі Әлнұр Ахмедьяров мәлім етті, деп хабарлайды QZ NEWS.
Киберқылмысқа қарсы іс-қимыл басқармасы алаяқтардың қолданатын жаңа әрі қауіпті тәсілдерін атады. Соңғы уақытта жалған коммуналдық қызмет өкілдерінен (газ компаниялары, электр желілері, «Қазақтелеком» және домофон қызметін көрсететін ұйымдар) қоңырау шалу жағдайлары жиілеген. Олар есептегіш құралдарын ауыстыру немесе келісімшарттың мерзімін ұзарту қажет екенін айтып хабарласады.
Қылмыскерлердің ерекше қатыгездігі зейнеткерлерге қатысты байқалады. Өздерін емхана қызметкерлері ретінде таныстырып, егде жастағы адамдарды жалған скринингтер мен қан талдауларына шақырады. Сонымен қатар, «Қазпошта» атынан қоңырау шалып, сәлемдеме немесе ақша аударымы келгені туралы хабарлайтын схемалар да кең таралған. Барлық жағдайда алаяқтардың мақсаты бір — жеке деректерді иемдену үшін SMS арқылы келген төрт таңбалы кодты алдап алу.
«Жеке кабинеттер мен аккаунттарға қол жеткізгеннен кейін алаяқтар WhatsApp мессенджері арқылы өздерін eGov порталының немесе құқық қорғау органдарының қызметкерлері ретінде таныстырып, жәбірленушілермен байланысады. Қатты психологиялық қысым жасап, қорқыту арқылы азаматтарды өз атына “айна-кредиттер” рәсімдеуге және миллиондаған теңгені “қауіпсіз шоттарға” аударуға мәжбүрлейді. Ал шын мәнінде бұл шоттар дропперлер деп аталатын үшінші тұлғалардың атына рәсімделген болады. Бұдан бөлек, киберқылмыскерлер аккаунттарды бұзу, фишинг және жалған инвестициялық жобалар сияқты әдістерді де қолдануды жалғастыруда», – деді Әлнұр Ахмедьяров.
Осы қауіпке қарсы күрес мақсатында СҚО әкімінің өкімімен өңірде әр айдың 15-і Бірыңғай профилактика және қаржылық сауаттылық күні болып жарияланған. Осыған байланысты 2026 жылғы 15 маусымда полиция департаментінің қызметкерлері басқа ведомстволардың өкілдерімен және еріктілермен бірлесіп, тұрғындарды аралау жұмыстарын жүргізді. Нәтижесінде Петропавл қаласының 1 500-ден астам зейнеткерімен жеке түсіндіру әңгімелері өткізілді.
Полиция қызметкерлері киберқауіпсіздіктің негізгі ережелерін еске салады: SMS арқылы келген кодтарды ешкімге бермеу, бөгде адамдардың нұсқауымен қосымшалар орнатпау, екі факторлы аутентификацияны пайдалану және кез келген күмәнді қоңырауларды бірден тоқтату қажет.